ORFS Rakor Nedir? O-Ringli Düz Yüzey Bağlantı ve Ölçüleri
ORFS (O-Ring Face Seal) rakor, uç yüzeyindeki O-ring sayesinde titreşimli hatlarda bile sızdırmayan bağlantı tipidir. Ölçü tablosu, çalışma basınçları ve JIC ile karşılaştırması bu sayfada.
5 dakikalık okuma · 8 satırlık ölçü tablosu · 5 sık sorulan soru
ORFS rakorun çalışma prensibi
ORFS, açılımıyla O-Ring Face Seal — yani "O-ringli alın yüzeyi" bağlantısıdır. Erkek parçanın ucu koni değil düz bir alın yüzeyidir ve bu yüzeyde bir O-ring yuvası bulunur. Somun sıkıldığında O-ring iki düz yüzey arasında ezilir ve sızdırmazlığı sağlar.
Standardı SAE J1453, uluslararası karşılığı ISO 8434-3'tür. Dişleri inç esaslı UN/UNF dişlerdir ve düz (paralel) dişlerdir; sızdırmazlıkta dişin hiçbir rolü yoktur, diş yalnızca sıkma kuvvetini üretir.
Neden en güvenli bağlantı sayılır
Metal metale oturan bağlantılarda (JIC, 24° metrik) titreşim zamanla yüzeyi aşındırır ve bağlantı sızdırmaya başlar. ORFS'te sızdırmazlığı esnek bir eleman — O-ring — yaptığı için titreşim O-ring tarafından yutulur. Bu yüzden:
- Kırıcı, hidrolik çekiç ve darbeli çalışan hatlarda,
- Mobil iş makinelerinin sürekli hareket eden kollarında,
- Sızıntının kesinlikle kabul edilemediği hatlarda (gıda, temiz oda, kapalı alan)
ORFS ilk tercihtir. Çalışma basıncı küçük ölçülerde 420 bara kadar çıkar.
ORFS ölçü tablosu
ORFS'te dikkat edilecek nokta şudur: diş ölçüsü, bağlandığı boru çapından her zaman bir kademe büyüktür. Örneğin 1/2" boru için diş 13/16"-16 ölçüsündedir. Sipariş verirken dash numarası kullanmak en güvenlisidir.
ORFS mi, JIC mi?
İkisi birbirinin yerine kullanılamaz — dişleri de sızdırmazlık yüzeyleri de farklıdır. Seçim şöyle yapılır:
- Titreşim varsa, basınç yüksekse, sızıntı kabul edilemiyorsa → ORFS.
- Bağlantı sık sık sökülüp takılıyorsa, maliyet önemliyse, mevcut makine JIC ise → JIC.
Mevcut bir makinede tip değiştirmek isterseniz ara geçiş rakoru (JIC–ORFS adaptör) kullanılabilir; ancak her ek bağlantı yeni bir sızıntı noktası demektir, mümkünse hortumu doğrudan istenen uçla imal ettirmek daha doğrudur.
O-ring bakımı
- Bağlantıyı her söktüğünüzde O-ringi gözle kontrol edin; ezilmiş, kesilmiş veya sertleşmişse değiştirin.
- Standart O-ring malzemesi NBR'dir ve –30 °C / +100 °C aralığında çalışır. Daha yüksek sıcaklıkta veya farklı akışkanda FKM (Viton) O-ring gerekir.
- Montajdan önce O-ringi sistem yağıyla hafifçe yağlayın; kuru montajda O-ring yuvadan fırlayabilir.
- O-ring yuvadan çıkmışsa bağlantı kesinlikle sızdırır — sıkma torkunu artırmak bunu çözmez.
ORFS ölçü ve diş karşılıkları (SAE J1453)
| Dash | Boru dış çapı | Diş (UN/UNF) | O-ring ölçüsü | Yaklaşık çalışma basıncı |
|---|---|---|---|---|
| –4 | 1/4" | 9/16" – 18 | 8,92 × 1,83 mm | 420 bar |
| –6 | 3/8" | 11/16" – 16 | 11,89 × 1,98 mm | 420 bar |
| –8 | 1/2" | 13/16" – 16 | 15,08 × 1,78 mm | 420 bar |
| –10 | 5/8" | 1" – 14 | 18,64 × 1,78 mm | 350 bar |
| –12 | 3/4" | 1.3/16" – 12 | 23,39 × 2,62 mm | 350 bar |
| –16 | 1" | 1.7/16" – 12 | 29,74 × 2,62 mm | 275 bar |
| –20 | 1.1/4" | 1.11/16" – 12 | 35,10 × 2,62 mm | 210 bar |
| –24 | 1.1/2" | 2" – 12 | 43,82 × 2,62 mm | 210 bar |
Tablo yatay olarak kaydırılabilir. Değerler bilgi amaçlıdır; sipariş öncesi ölçüyü teyit etmenizi öneririz.
Sık Sorulan Sorular
ORFS ne demek?
ORFS, İngilizce "O-Ring Face Seal" ifadesinin kısaltmasıdır; Türkçede O-ringli alın yüzeyi bağlantısı denir. Erkek parçanın düz alın yüzeyindeki O-ring, karşı parçanın düz yüzeyine bastırılarak sızdırmazlık sağlar.
ORFS rakor kaç bar dayanır?
Küçük ölçülerde (1/4"–1/2") 420 bara kadar çıkar. 1" ölçüsünde yaklaşık 275 bar, 1.1/2" ölçüsünde 210 bar seviyesindedir. Bu değerler ORFS bağlantıyı yüksek basınçlı hatların en güvenli tipi yapar.
ORFS rakor JIC yerine takılır mı?
Doğrudan takılmaz. Diş ölçüleri ve sızdırmazlık yüzeyleri farklıdır; zorlanırsa hem diş hem yüzey bozulur. Geçiş gerekiyorsa JIC–ORFS adaptör rakoru kullanılır, ancak en doğrusu hortumu baştan istenen uçla imal ettirmektir.
ORFS bağlantı sızdırıyorsa ne yapmalı?
Önce somunu gevşetip O-ringi kontrol edin. O-ring yuvadan çıkmış, ezilmiş veya kesilmişse değiştirin. Sıkma torkunu artırmak sızıntıyı çözmez, aksine O-ringi tamamen ezerek durumu kötüleştirir.
ORFS O-ringi hangi malzemeden olmalı?
Standart hidrolik yağı ve –30 °C / +100 °C aralığı için NBR yeterlidir. Daha yüksek sıcaklık, fren hidroliği veya özel akışkan söz konusuysa FKM (Viton) O-ring kullanılmalıdır.